Waarom een afdak boven de voordeur?
Hoe belangrijk een luifel is, hangt sterk af van het huis. Ligt de voordeur diep onder een groot balkon of een ander deel van het gebouw, dan is een afdak niet echt nodig: het vergroot de bescherming, maar de deur zit al uit de regen. Bij de meeste huizen ligt de voordeur echter maar een klein stukje terug of vlak in de gevel, en dan krijgt de deur regen en zon rechtstreeks te verduren. Dat betekent natte deuren, kans op water binnen, en deuren die in de zon opwarmen, meer gaan werken en kunnen barsten. Veel hangt af van het materiaal van de deur, maar elke deur die aan het weer is blootgesteld, slijt sneller.
Een luifel is het belangrijkst bij een mooie, kostbare deur, zoals een eikenhouten voordeur. Zonder bescherming kan zo’n deur bij slagregen al vijf tot acht jaar na plaatsing gaan rotten, en sneeuw die in de winter tegen de deur ligt, versnelt dat nog. Wie zo’n deur heeft, kan zich ook afvragen of het afdak erboven niet even mooi zou moeten zijn.
Sierluifel op maat
Luifels boven voordeuren zijn er in veel vormen, meestal heel eenvoudige, lichte modellen uit de bouwmarkt. Bij veel huizen voldoen die prima. Bij een rijk vormgegeven huis, een mooie voordeur of een villa passen ze echter niet en kunnen ze de gevel zelfs ontsieren; daar hoort een sierluifel. Een sierluifel wordt altijd op bestelling gemaakt, omdat hij moet passen bij de architectuur van huis en tuin, de smaak van de bewoners, de maat van de deur en de vorm van de gevel. Ook het bordes, de trap of een terras voor de ingang nemen we mee in het ontwerp: vaak loont het om de luifel uit te breiden, zodat hij handiger is en een groter stuk beschermt. Soms is in plaats van een losse luifel een overkapping van het hele terras voor het huis de betere oplossing. Elk huis vraagt een eigen aanpak; we maken de luifel niet alleen, we adviseren en ontwerpen hem ook.
Waarom staal, en waarom gesmeed
Een mooie luifel maak je in de praktijk alleen van metaal, en in zo’n 95 procent van de gevallen is dat staal. Uitzonderingen zijn de eenvoudige aluminium luifels uit de winkel, die licht maar onversierd zijn, en zeldzame, kostbare luifels van koper, brons of messing, die niet per se mooier zijn dan een goed gemaakte stalen luifel. Ook een stalen luifel kan goed of slecht gemaakt zijn: het staal is alleen het materiaal, en de vorm hangt voor het overgrote deel af van de kennis, het talent en de ervaring van de werkplaats. Een bedrijf dat eenvoudige luifels van constructiestaal maakt, bouwt daarom zelfs na tientallen jaren zelden een mooie sierluifel: dat is een ander vak.
Wij zijn gespecialiseerd in sierluifels van metaal, en vooral in gesmede. Oude herenhuizen en paleizen hadden rijk versierde luifels, vaak in sierlijke, fantasievolle vormen, en die waren allemaal gesmeed. Wij bouwen voort op die vormentaal, maar maken de luifels duurzamer: de historische paleisluifels roestten snel, terwijl roest bij een thermisch verzinkte luifel geen kans krijgt. Onze luifels worden gemaakt door zeer ervaren smeden en bevatten vaak elementen uit de metaalkunst. In de toonzaal naast onze werkplaats in Dębica zijn ze in het echt te zien.
Glazen luifel of polycarbonaat?
We dekken luifels met gelaagd glas of met polycarbonaat: helder, melkwit of rookkleurig. Glas verbergt de gevel niet en laat het gesmede ornament het best zien, zoals bij de luifel AD 3 in Franse stijl. Het halfronde glazen dak opent zich als een waaier en loopt af naar de muur, waarna het water via zijgootjes wegloopt – een oplossing van Franse paleizen. De AD 11 heeft een glazen dak in de vorm van een schelp, met een opengewerkte rand, en de luifel met leeuwen AD 13 rust op consoles met twee gesmede leeuwenkoppen; ook de leeuwen zijn in onze werkplaats gemaakt. De AD 10 combineert een ovaal glazen dak in een stalen frame met consoles vol vloeiende krullen.
Polycarbonaat is lichter en werkt goed bij grotere oppervlakken, zoals bij de massieve AD 12, waarvan het dak naar de muur en naar de zijkanten afloopt en daardoor ook tegen wind beschermt; het water gaat via goten met spuwers in de vorm van drakenkoppen. De AD 4 is gebogen en gedekt met rookkleurig polycarbonaat, met consoles in bronskleur. De lichte AD 6 is bewust zo ontworpen dat hij het gebouw niet overheerst; het regenwater loopt langs kettingen naar beneden.
Zijwanden, lantaarns en terrasoverkapping
Omdat een luifel direct aan de gevel zit, kan hij veel extra’s krijgen. Zijwanden houden wind en schuin invallende regen tegen. De AD 1 heeft zijwanden van glas, een dak van melkwit polycarbonaat en een afwerking in grafiet met bronskleurige accenten, met handgesmede acanthusbladeren boven- en onderaan. Daarnaast komen er gesmede lampen bij, meestal als wandlampen en buitenlantaarns naast de luifel of eraan vast, zodat ze één geheel vormen. De vlakke AD 7 heeft twee kleine lampen in de consoles, en in de zware AD 8 in jugendstilvormen zijn twee grote gesmede lantaarns in de constructie verwerkt.
Grotere luifels zoals de AD 9 dekken een heel terras af; ze zijn niet alleen breder, maar steken ook verder uit en rusten daarom op stalen kolommen. Is de luifel een terrasoverkapping, dan past er een balustrade rond het terras in precies hetzelfde patroon bij, en desgewenst ook hekwerk en een poort in dezelfde vormentaal. Ook daarover adviseren we graag.
Klassieke luifel voor een landelijk huis
Een traditionele luifel zoals de AD 5, met een gebogen dak van polycarbonaat, een kam met gesmeed blad en consoles van dichte krullen, past goed bij een landhuis, een boerderij of een fermette; meer daarover staat bij smeedwerk in landelijke stijl. Voor geen enkele luifel gebruiken we kant-en-klare onderdelen uit de handel, dus elke luifel is anders. De AD 2, gedekt met staalplaat, is zwaar en massief, met handgesmede details. Maten en verhoudingen stemmen we altijd af op de deur en de gevel. Inmeten, transport en montage verzorgen we in heel Europa, ook in Nederland en België (zie levering en montage). Alle tuinarchitectuur staat bij smeedwerk voor de tuin.
Vragen over luifels boven de voordeur
Is voor een luifel boven de voordeur een vergunning nodig?
Dat verschilt per gemeente en hangt af van de maat en de plek aan de gevel; in Nederland en België gelden eigen regels. Vraag het daarom vooraf na bij de gemeente.
Glas of polycarbonaat: wat is beter?
Glas verbergt de gevel niet en laat het ornament het best zien. Polycarbonaat is lichter en geschikt voor grotere oppervlakken; het is er helder, melkwit en rookkleurig.
Hoe wordt het regenwater afgevoerd?
Dat verschilt per model: via zijgootjes, via goten met spuwers of langs kettingen. Bij sommige modellen loopt het dak af naar de muur.
Roest een smeedijzeren luifel?
Nee. De luifel wordt thermisch verzinkt en daarna geschilderd, zodat roest geen kans krijgt – anders dan bij de oude paleisluifels.